Yazılar

Evde Takıntılı Biri Mi Var?

EVDE TAKINTILI BİRİ Mİ VAR?

Obsesif kompulsif bozukluk (OKB) yalnızca el yıkamak değildir. Çocuğunuzun beyninde takıntılara yol açan, korkutan,  sıkıntı veren düşünce ve zorlamalarla ilgilidir.  Zarardan koruduğu düşünülen  törensel davranışlarla ilgilidir.  Çocuğunuza “tam olmadı” hissini veren şeylerle ilgilidir.  Sorularla, sonu olmayan sorularla ilgilidir: güvenlikle ilgili sorular, kesinlikle ilgili sorular, çıldırtan sorular, kalbinize kıran sorular…

Kurumumuzda sunulan hizmet; çocuklara (ve yetişkinlere) (OKB)  ile ilgili düşünce ve zorlantılarını  etkisiz kılmak amacıyla geliştirilen törensel davranışları sergilemeden onlarla yaşamasını öğretmektir. Kontrol etme, sorma, tekrarlama, yeniden yapma törensel davranışlardandır.  İki adımda çocukların OKB’ye duyarlılıkları azalır: 1- törensel davranışların yapılmaması ile, 2- sıkıntı hissi azalana kadar eşlik eden gerginliğin üstesinden gelmek ile.  Bu süreçte alıştırma ve tepki engelleme ile adım adım OKB’nin gücü azaltılmaktadır.

Böylelikle siz ve çocuğunuz OKB’nin, çocuğunuzu yabancı bir ülkede rehin tutan bir büyücü  gibi olduğunu öğreneceksiniz. Elbette çocuğunuza yalnızca korkulacak bir şey olmadığını söylemek yeterli olmayacak. Çocuğunuz bunu kendisi de denemek istemeli. Çocuğunuzun  denemesini kolaylaştırmak için profesyonel destek hizmeti sunmaktayız. Bu yardım çocuğunuzun tekrar eve geri dönebilmesi için çocuğunuza güç verecektir.

 

Sistemik Psikoterapi

SİSTEMİK PSİKOTERAPİ

Sistemik aile terapisi bireylerin problemlerini onlar için önemli olan kişilerin ve sosyal ağların içerisinde değerlendirir. Sistemik psikoterapinin öncelikleri ise ; aile bireyleri arasındaki   ilişkiler, ailedeki etkileşimlerin kalitesi, ailenin gelişimi ve fonksiyonlarıdır. Terapötik süreçte  terapiye gelen danışanın hayatının bir bölümüyle çalışılır. Aslında bize gelmeden önce birçok şey yaşıyordur danışanlar fakat bize sadece belli bir temayla gelirler.

Hepimizin bir yaşam çizgisi vardır doğumdan ölüme kadar. Bu çizgiye bakacak olursak en önemlisi okula başlangıç bunun sonrasında ise mesleğe geçiş yer alır. Ve devam eden süreçte eş seçimi yer alır. Danışanlar danışmaya gelirken hem bu dönüm noktalarını sağlıklı şekilde atlatmak  hem de bundan sonraki yaşamda benzer problemlerle karşılaşmamayı hedeflerler. Sistemik psikoterapide sürece başlarken geleceğe yönelik olumlu bakış açısı kazandırmanın yanı sıra bu problemin geçmişle bağlantısı da  incelenir.

Sistemik Psikoterapi anlayışında; insanları değiştirmek mümkün değildir. Sistemik terapistin yapacağı danışana; geçmişte kendilerine yardımcı olan güç kaynaklarını bugünde kullanabilir mi buna yönelik farkındalığı arttırılmaya çalışılır. Değilse yaşamında henüz keşfetmediği güç kaynakları üzerinde çalışarak danışan cesaretlendirilir. Biz sistemik terapist olarak bu sürece sadece eşlik edebiliriz. Danışana bizim aracılığımızla kendisini keşfetmesine yardımcı oluruz. Sistemik tekniklerle kendini değiştirmesine ve geliştirmesine yardımcı olabiliriz. Danışanın değişip değişmemesi kendisine bağlıdır.

Sistemik Psikoterapi 3 süreçten oluşur:

  • Danışanın gördüğü süreç
  • Terapistin gördüğü süreç
  • İkisinin de paylaştığı ortak süreç

Bu yaklaşım Virginia SATİR’in de dediği gibi “Ayrıntılarda boğulmamak için içeriği değil süreci takip etmek gerek ” düşüncesini hayata geçirmemizi  kolaylaştırır.

Sistemik psikoterapi desteği alan danışan terapiye sosyal çevresiyle gelir. Ailesi, dostları bunun yanı sıra bilgileri, yaşantıları… Bize gelen danışan yanında getirdiği iletişim kalıplarıyla diyalog kurar.  Bu nedenle psikolojik problemler çok yönlü oluştukları için tek asprin yeterli  olmaz! Danışanın tanınmasının yanı sıra tüm aile kontekside (iletişim kalıpları, duygular, düşünceler, yaşantılar) sürece dahil edilir.

Sistemik psikoterapide her problemli davranışın bir anlamı vardır. Sistemik terapist olarak bizler neden bu kadar yaşantının içinden cımbızla bunları seçmiş ve terapi sürecine getirmiş buna cevap bulmaya çalışırız.

Problemin uzmanı danışandır. Sistemik psikoterapide çalışma biçimi diğer yaklaşımlardan farklıdır. Determinist (neden sonuca dayalı) değildir. Aksine karşılıklı etkileşim ile döngüsellik söz konusudur. Her danışanla birlikte yeni bir bakış açısı  oluşur. Terapist kendi bakış açısını ve doğrusunu danışana dikte etmek yerine  sistemik sorularla kendi iç dünyasında hareketlenme sağlar. Sistemik psikoterapinin illa ki danışanı mutlu göndermek gibi bir sorumluluğu yoktur. Fakat hayatında  küçük bir kafa karışıklığı yaratarak terapiden  ayrılabilmelidir. Burada kendini iyi de hissedebilir danışan kötü de.

Sistemik psikoterapinin yüzlerce tekniği vardır. Ayrı ayrı konularda ayrı ayrı danışanlara iyi gelebilir. Fakat tüm yöntem ve tekniklerin  ortak bir özelliği vardır: somut ve nesnel bir şekilde terapi sürecini betimlerler ve danışanların kendi süreçlerine yönelik  iç görülerini  arttırırlar.

Sistemik psikoterapiyle  danışanın yeni bir bakış açısına sahip olması önemsenir. Danışanın kendisini keşfetmesine yardımcı olmak hedeflenir ve kullanılan yöntem ve tekniklerle farkındalığını içselleştirmesine yardım edilir.

 

SİSTEMİK TERAPİ SÜRECİNDE ETKİLEŞİMSEL BECERİLER VE MÜDAHALELER

Etkileşimsel Beceriler:

Uzlaşma; Sorunları belirleme ve aileye hizmet eden uzlaşı ortamı yaratma konusunda aile üyelerine yardımcı olma

Aile yapısını değiştirme; Aile ilişkilerini yöneten kurallar ve rolleri tanımlama ve değiştirme

Katılım ; Her bir aile üyesiyle işleyen bir iletişim kurma

Döngüsel sorular sorma; Ailenin her üyesinin bakış açısını öğrenmeye çalışma

Etkileşim oluşturma; Psikolojik danışmada aile sistemlerine müdahale edilmesi psikolojik danışmana sistemi işleyişi içinde gözlemleme fırsatı verir ki bu ailenin bir aile üyesinin aile içi etkileşimler hakkında  bilgi vermesini istemekten çok daha iyi bir alternatiftir. Bunu yapabilmek için. psikolojik danışman bazen etkileşim yaratmak durumunda kalabilir.

Koalisyonları tanıma ; Sistemin belli üyelerinin yine belli aile işlevlerini  kontrol etmek veya kendilerini bunlardan korumak amacıyla bir araya gelmelerine izin veren aile koalisyonlarını  gözlemleme. Bununla birlikte koalisyonlar genellikle aile sisteminin en üretken işlevlerine karşı hareket ederler.

Etkileşimsel Müdahaleler

Soyağacı (Genogram); Ailenin üç neslini göstermek amacıyla Murray Brown tarafından geliştirilen ve sistem üyelerini temsil eden grafik.

Aile heykeli; Aile üyelerinin ilişkileri, sınırları ve diğer aile dinamiklerini göstermek amacıyla birbirlerini fiziksel olarak (sahne üzerindeymiş gibi) düzenledikleri bir alıştırma.

Güçlendirme; ailenin duruma tepki vermesini sağlamak için ilişkiler içinde ve arasında duyguyu arttırmanın bir yolu.

Yüzleştirme; aile sistemini etkileyen, ancak sistem tarafından karşılıklı olarak inkar veya göz ardı edilen ayrıntılara, sorumluluklara veya eylemlere dikkat çekmeye çalışan bir alıştırma.

Aile sınırlarını  yeniden yapılandırma; Danışanın, sistemin kendisini nasıl düzenlediğini yapılandırmak amacıyla ilişki düzenlemelerinin etkin bir biçimde koreografisini yapmasının yolu

Üçlemelerle  başa çıkma; Sistemin bir ya da daha fazla üyesini yönlendirmek için koalisyonlar veya sistemi tanıma ve bunlarla yüzleşme.

Yeniden Biçimlendirme (Reframing) Bir durum, ilişki veya eylemi, aile üyelerinin onu görme şekline alternatif bir yöntemle sunan bilişsel bir müdahale.

Yönerge verme; Psikolojik danışmanın, psikolojik danışma haricinde özel bir durum meydana geldiğinde aile sistemi üyelerinin farklı bir şekilde davranması veya tepki vermesi için sunduğu bir talimat veya ödev.

Çelişki (Paradox) Danışan ailenin görüntüde aşılamayacak olan durumların ötesine geçmesini sağlayacak çelişen  koşullar veya eylemlerin sunulması.

Belirti Reçetesi; Sistemin veya aile üyelerinin farklı bir işlev düzeyinde hareket etmesine yardımcı olmak veya bunu sağlamak amacıyla çelişen koşulların uygulanması

Boşanma ve Çocuk

BOŞANMA ve ÇOCUK

Her çocuk için doğal olan: anne ve babasıyla birlikte zamanını geçirmesidir. Ancak bazı durumlarda bu süreç bozulabiliyor. Doğal süreci bozmamak uğruna evlilik birlikteliği sürdürülmeli midir?

Peki, anne-babalar sınırı nasıl bilecek? Herkesin kendine göre sınırları farklıdır. Kimi için fiziksel şiddet, kimi için hakaret ya da sıradan tartışmaların yaşanıyor olması o evliliğin bitmesi için sebep olabilir. Hangi durumda, ‘Evet, artık bu evlilik birliği sürdürülemez’ denebilir?

Evlilik bütünlüğü içinde taraflardan birinin mutluluğu o evliliği sürdürmek için yeterli midir? Kadın ya da erkek boşanmak isterken diğeri diretiyorsa, buradan sağlıklı bir birliktelik doğar .

Mutsuz ebeveynlerin mutlu birey yetişmeleri mümkün değildir. Boşanma kararı aslında bireylerin kendi başlarına vermeleri gereken bir karar. Ancak çoğu zaman aileler de işin içine giriyor. Ailelerin bu konuda almaları gereken tavır nedir?

Hangi noktaya kadar ailelerin müdahalesi yararlı olabilir?

Bazı bireyler vardır ki bırakın evliliği, herhangi bir insanla ilişkiyi sürdürürken bile sorun yaşar. Bu durumdaki bireylerin boşanması çözüm müdür?

Anne-babanın boşanma sürecinde yaptığı hangi yanlışlıklar çocuk için daha zedeleyicidir?

Anne-babalar kendi öfke ve gerginliklerini çocuklar üzerinden yansıtma konusunda neden ısrarcı olurlar?

BOŞANMA ÇOCUKLARA NASIL SÖYLENMELİDİR?

Bazı anne babalar ayrılma veya boşanma niyetlerini çocuklara söylemeyi gereksiz görürler. Onlara göre, bu tür kararlar yetişkinler tarafından verilir ve çocuklar ilgilendirmez hele çocuklar 5 yaşından küçükse nasıl olsa anlamayacaklarını düşünürler. Çocuklara ayrılık  ve boşanmanın nasıl açıklanacağı onların aile hayatındaki değişiklikleri nasıl karşılayacaklarını belirler. Bu dönemde çocuk şu sorulan sorabilir:

  1. Evden hanginiz ayrılacak?
  2. Neden annem ya da babam evden ayrılıyor?

odak nokta, basit anlaşılabilir ve suçlayıcı olmayan tutum takınmaktır.

  1. Neden biz seninle değil de annemle (ya da babamla) kalacağız?

Odak nokta, bunun onun iyiliği ve rahatı için olduğu üzerinde durmak…

  1. Annem ya da babam bizden ayrılınca nerede yaşayacak?

odak nokta, ulaşabileceklerini vurgulayın.

  1. Annemizi ya da babamızı tekrar görebilecek miyiz?

Odak nokta. annelikten ve babalıktan ayrılmadığınızı açıklamak

  1. Bize ne olacak?

odak nokta, yine yapmaları gerekenleri yapacaklar ve annelik ve babalığın devam ettiğini belirtmek.

  1. Annem ya da babam geri dönecek mi?

Odak nokta, kararlı olarak bunun olmayacağını belirtmektir.

BOŞANMA SONRASI ÇOCUKLARIN  EN ÇOK  NEYE İHTİYACI VARDIR?

  1. Çocuklarınızla mümkün olduğu kadar çok birlikte vakit geçirin ve onlar duygular paylaşmalar için teşvik edin.
  2. Onların duygularını görmezden gelmeyin ve anlayış gösterin. Onları yargılamaktan veya önemsememekten kaçının.
  3.  Çocukların önünde diğer ebeveyni eleştirmeyin.
  4. Eski eşinizle aranızdaki sürtüşmeyi en aza indirin. Bunu yapamıyorsanız çocukların önünde kavga etmeyin.
  5. Çocuklarınızın kendilerini yalnız hissetmemeleri için elinizden geleni yapın. Onlara her çeşit sorunun üstesinden gelebilecekleri inancını aşılayın.
  6. Bebeksi ya da yaşlarına göre çocuksu davranışları için onları cezalandırmayın ya da alay etmeyin.
  7. Televizyon seyrederek veya bilgisayar oynayarak geçirdiği zamanı aynı tutun.
  8. Çocuklarınızın yalnız kalma ihtiyacına saygı gösterin.
  9. Ne kadar meşgul olursanız olun, çocuklarınızı izleyin.

Aile Danışmanlığı Nedir?

Aile Danışmanlığı Nedir?

Aile, farklı bireylerin bir arada yaşadığı bir sistemdir ve her ailenin kendine özgü bir dengesi vardır. Bu denge zaman zaman tıkanmış sorunlar ya da bozulmuş ilişkiler nedeniyle zorlu evrelerden geçebilir. Bu zorlu evreleri sağlıklı bir şekilde atlatmak ve bu evrelerde psikolojik destek almak aile sistemini koruyacak ve ileriye dönük olarak büyük kazançlar sağlayacaktır. Aile danışmanı, ilişkiler açısından sorunları olan insanların, evlilik, ayrılık ve boşanma sırasında, çocuklarla ve aile ile ilgili kişisel veya kişiler arasındaki sorunların üstesinden daha rahat bir şekilde gelmelerine yardımcı olmayı amaçlamaktadır.

Aile danışmanlığı, incinmiş duygular, siz ve eşiniz arasındaki veya ailedeki diğer bir kişi ile olan sorunlar, yeni yaşam düzenlemeleri ve çocukların bakımı ve mali düzenlemeler konusundaki sorunlarla ilgili olabilir. Aile danışmanlığında kişiler ailede yaşanan bir problemi, kendi bakış açılarından ortaya koyarlarken danışman, kişilerden her birinin;

  • diğerlerini saygı ile dinlemesine,
  • diğerlerinin bakış açısını da görmesine ve anlamasına,
  • soruna yönelik olarak konuşmasına,
  • diğerlerine karşı duygu ve düşüncelerini daha açık bir dille ifade etmelerine,
  • diğerlerine karşı incitici davranışlarda bulunmamasına,
  • diğerlerini oldukları gibi kabul etmesine,
  • diğerlerinden beklentilerini açıkça ifade etmesine yardımcı olur.

Aile Danışmanlığının Hizmet Alanları Nelerdir?

  • Anne – baba ilişki ve iletişim problemleri,
  • Anne – baba ile çocuk ilişkileri,
  • Çatışmalar,
  • Boşanma süreçleri,
  • Flört ve aldatma problemleri
  • Cinsel problemler

 

Aile danışmanlığı, bir bütün olarak aile sistemi üzerine odaklandığı için diğer danışmanlık türlerinden farklılaşır. Birey sorunlu olarak tanımlanmaz, bunun yerine aile sisteminin sorunu tespit edilir. Çünkü aile sisteminde ilişkiler fonksiyonelliğini ve bireylerin davranış örüntülerini anlamak için aileye bir bütün olarak bakmak gereklidir. Aile ilişkileri kaçınılmaz olarak hem geçmişle beslenir hem de aile içerisinde etkiletişim biçimi ile kompleks bir yapı gösterir.

Aile danışmanlığında seanslar tek bir bireyle değil, bireyin tüm aile üyeleri ile birlikte yürütülür. Bazı durumlarda çekirdek aile üyeleri ile birlikte aileye etki eden geniş aile üyeleri de (Örnek: anneanne, babaanne, dede, teyze, amca vs.) seanslara davet edilir.

Aile danışmanlığının işlevi; aile içinde yaşanan bireyler arası sorunlar olabileceği gibi, tüm aileyi etkileyen ölüm, kronik hastalık, bir aile bireyinin evden ayrılması gibi konularda aile bireylerine destek vermektir. Aile danışmanlığının belirgin ve açık hedefleri vardır. Amacı; ailenin yaşadığı sorunların çözümünün yanı sıra aile bireylerinin birbirlerini daha iyi anlamalarını, belirgin ve esnek sınırlar çizebilmelerini sağlamayı kolaylaştıracak yeni beceriler kazandırmaktır.

Özetle aile danışmanlığı, rahat ve güven verici bir ortam sağlayarak üyelerin hem kendilerini hem de birbirlerini tanımalarına, birbirleriyle açık ve içten bir iletişim kurarak sorunlarına çözüm bulmalarına yardımcı olacak güç kaynaklarını keşfetmelerine eşlik eden bir profesyonel destek hizmetidir.